روش های نصب کلیدها در تابلو برق

کلیدها را می توان با روش های مختلفی در تابلو برق ها یا دستگاه ها نصب کرد. روش نصب با توجه به نوع کلید و نیاز بهره بردار مشخص می شود. در ادامه سه روش معمول نصب روی سطح بیرونی، نصب روی سطح داخلی و نصب درون جعبه های استاندارد بررسی شده اند.

نصب روی سطح بیرونی (Front Mounting):

سطح یا پوسته ی بیرونی به قسمت هایی از تابلو برق گفته می شود که به سادگی در دسترس بوده و برای کار با تجهیزات نصب شده، نیازی به بازکردن درب تابلو و یا قفل های اضافی نیست. روی سطح بیرونی لوازم اندازه گیری، کنترلی، هشداری، اضطراری، کلیدها و … نصب می شوند. به عنوان مثال در تصویر زیر مشاهده می کنید که تعدادی از لوازم ذکر شده روی درب تابلو نصب شده اند.

نصب کلیدها روی سطح بیرونی با توجه به نوع و اندازه ی آن ها با دو روش انجام می شود:

  • نصب با یک سوراخ
  • نصب با چند سوراخ

نصب کلید با یک سوراخ

در تصویر بالا و بخش (a) و (b) نصب کلید با یک سوراخ و در بخش (c) نصب کلید با چند سوراخ را مشاهده می کنید. تک سوراخ مورد نیاز جهت نصب تجهیزاتی مانند چراغ سیگنال، شستی، کلید و … اغلب استاندارد و هم اندازه هستند. در صورتی که تعداد و محل قرار گیری کلیدها مشخص باشد، می توان هنگام سفارش اسکلت تابلو، از سازنده درخواست کرد که سوراخ های مورد نیاز را توسط پانچ یا لیزر ایجاد کند. این کار قبل از رنگ اسکلت انجام شده و کیفیت بهتری دارد.

اگر خودتان بخواهید یک کلید یا شستی را با این روش نصب کنید، به ابزارهایی مانند گردبُر (Hole Saw) یا پانچ دستی نیاز خواهید داشت. برای استفاده از این ابزارها ابتدا باید محل نصب را مشخص کرده و یک سوراخ راهنما در آن ایجاد کنید. برای جلوگیری از سر خوردن مته و آسیب به رنگ تابلو، محل دقیق سوراخ را با سنبه علامت گذاری کنید.

گردبر ابزاری است که روی دریل نصب شده و توسط آن می توانید سوراخ هایی با ابعاد متفاوت روی تابلو ایجاد کنید. این قطعه دارای یک مته ی راهنما بوده که باید در مرکز دایره ی مورد نیاز قرار داده شود. بعد از ایجاد سوراخ راهنما، قسمت بزرگ تر با فلز درگیر شده و سوراخ نهایی را ایجاد می کند. برای کار با این قطعه حتما نکات ایمنی مانند استفاده از عینک و دستکش را جدی بگیرید. حرارت ایجاد شده هنگام کار با گردبُر می تواند به رنگ تابلو آسیب بزند، بهتر است ایجاد سوراخ با نرمی و ملایمت ایجاد شود. در تصویر زیر نمونه های گردبر را مشاهده می کنید.

ابزار ایجاد سوراخ، فلزکاری تابلو برق

برای ایجاد یک سوراخ بزرگ، می توان از انواع پانچ پیچی (Manual Knockout Punches) یا هیدرولیک (Hydraulic Knockout Punches) نیز استفاده کرد. این ابزارها نیز به یک سوراخ کوچک راهنما نیاز دارند که توسط دریل و یک مته ی آهن ایجاد می شود. پانچ ها معمولا دو قطعه ی دایره ای  شکل مجزا دارند که دو طرف سطح محکم می شوند. با استفاده از پیچ دستی یا نیروی روغن این دو قطعه به سمت هم کشیده شده و یک سوراخ بزرگ در سطح ایجاد می کنند.

در تصویر زیر ابزارهای ایجاد سوراخ روی قسمت بیرونی تابلو را مشاهده می کنید. بخش (a) پانچ پیچی، بخش (b) روش کار پانچ پیچی، بخش (c) پانچ هیدرولیک دستی و بخش (d) روش کار پانچ هیدرولیک دستی را نشان می دهد.

پانچ هیدرولیک دستی

برای نصب برخی از کلیدها به تعداد بیشتری سوراخ نیاز است. در این روش قسمت راهنمای کلید را روی سطح گذاشته و محل سوراخ ها را علامت گذاری می کنیم. سایز این سوراخ ها با توجه به اندازه ی پیچ ها و شفت اصلی کلید تعیین می شود. در نظر داشته باشید که سوراخ های ایجاد شده باید به نحوی باشند که مکانیزم کلید به خوبی از آن عبور کرده و عمل کند. برای سوراخ کاری از سنبه و مته ی آهن استفاده کنید. در این روش نیازی به ابزارهای بیشتر مانند پانچ یا گردبُر نیست.

نصب روی سطح داخلی (Base Mounting):

سطح یا صفحه ی داخلی در تابلو برق محلی است که قطعات روی آن نصب و سیم بندی می شوند. این صفحه داخل تابلو یا باکس قرار گرفته و برای دسترسی به آن باید درب تابلو باز شود. برای نصب تجهیزات روی صفحه ی داخلی می توان از پیچ یا ریل های استاندارد استفاده کرد. تجهیزاتی که درون تابلو قرار می گیرند به دو گروه کلی تقسیم می شوند:

  • بدون نیاز به دسترسی از بیرون تابلو مانند انواع کنتاکتور و کلیدهایی که مکانیزم قطع و وصل روی آن ها قرار دارد.
  • با قطعات قابل نصب روی سطح بیرونی جهت اعمال فرمان مانند کلیدهای گردان و قدرت

در گروه اول تجهیز مستقیم روی صفحه ی داخلی قرار گرفته و جهت دسترسی به متعلقات آن باید درب تابلو باز شود. در گروه دوم قسمت پلاتین ها در سطح داخلی و اهرم قطع و وصل روی سطح خارجی قرار می گیرد. با توجه به وجود فاصله بین سطح بیرونی و داخلی تابلو برق ها معمولا از یک شفت جهت برقراری ارتباط بین دو قسمت نیز استفاده می شود. در تصویر زیر دو روش نصب کلید گردان در سطح داخلی تابلو برق را مشاهده می کنید. در گزینه ی (a) از یک شفت برای ارتباط بین دسته و قسمت پلاتین ها استفاده شده اما در گزینه ی (b) دسته مستقیم و بدون واسطه روی کلید قرار گرفته است.

نصب کلید روی سطح تابلو برق

هنگامی که پلاتین ها داخل و دسته ی قطع و وصل روی سطح بیرونی تابلو مونتاژ شوند، می توان از نصب در زاویه و اینترلاک نیز استفاده کرد. به عنوان مثال می توان از نوعی اینترلاک استفاده کرد تا قبل از قطع کلید درب تابلو باز نشود. در تصویر زیر و بخش (a) نصب دسته ی قطع و وصل با زوایه ۹۰ درجه و در بخش (b) نصب دسته ی قطع و وصل روی درب و استفاده از خاصیت اینترلاک را مشاهده می کنید.

اینترلاک مکانیکی

نصب تکی و درون جعبه های استاندارد (Enclosed Switches):

در تاسیسات یا قسمت هایی که تنها به یک کلید نیاز باشد می توان از کلیدهای مونتاژ شده در جعبه های استاندارد استفاده کرد. این کلیدها با جعبه های پلاستیکی، آلومینیومی، استیل و فولاد ضد زنگ، برای نصب در محیط های مختلف ساخته شده اند. به عنوان مثال جعبه های پلاستیکی برای نصب در محیط های شمیایی و مرطوب، استیل برای نصب در تاسیسات غذایی، آلومینیوم و فولادی برای نصب در فضای آزاد و زیر نور خورشید مناسب هستند.

برای استفاده از این کلیدها در محیط های خطر ناک می توان از جعبه های خاص و ضد انفجار استفاده کرد. جعبه های ضد انفجار نسبت به مدل های معمولی ایمن تر بوده و از نفوذ گاز و غبارهای قابل اشتعال به داخل محفظه ی کلید جلوگیری می کنند. در تصویر زیر و در بخش (a) یک جعبه ی پلاستیکی با کلید قابل کنترل از مقابل، در بخش (b) یک جعبه ی فلزی با کلید قابل کنترل از مقابل و در بخش (c) یک جعبه ی فلزی با کلید قابل کنترل از بغل را مشاهده می کنید.

نصب تکی و درون جعبه های استاندارد

برای نصب این کلید ها با توجه به تجهیزات، ورود و خروج کابل ها و … بهترین نقطه را انتخاب کرده و محل پیچ های نصب را علامت گذاری می کنیم. با توجه به سایز پیچ ها و توسط دریل، سوراخ هایی روی سطح کار ایجاد و شاسی کلید را در محل مورد نظر محکم می کنیم. برای سیم بندی کلید این نکات را در نظر داشته باشید:

  • وزن کابل، لوله‌ های فلزی، خرطومی و یا سیم‌ ها را محدود کرده و از منتقل شدن نیروی زیاد به کلید جلوگیری کنید.
  • پس از محکم کردن سیم ها و کابل ها و وارد کردن آن‌ ها از درگاه های در نظر گرفته شده، آن ‌ها را به ترمینال ‌ها متصل کنید.
  • برای جلوگیری از ورود اجسام خارجی حتما از گلند و واشرهای تعبیه شده در کلید استفاده کنید.
  • در جعبه‌ های فلزی محلی برای اتصال سیم ارت وجود دارد. حتما سیم ارت را به آن متصل کنید.
  • بعد از سیم بندی کلید، آن را از نظر مکانیکی و الکتریکی تست کرده و درب جعبه را ببندید.
دوره ی تصویری کلیدهای فشار ضعیف