نرم افزارهای نقشه کشی:

در گذشته تمام نقشه‌های الکتریکی روی کاغذ ترسیم شده و به همین شکل نگه‌داری می‌شدند. این کار مشکلات زیادی از جمله سختی در ترسیم، عدم دسترسی به علائم استاندارد، سختی در اصلاح نقشه‌های ترسیم شده، انتقال نقشه‌ها به محل کار، نگه‌داری نسخه‌هایی در محل کار، نگه‌داری در بانک اطلاعات شرکت‌ها و … را در پی داشت.
امروزه با توجه به وجود نرم‌افزارهای قدرتمند در زمینه‌ی ترسیم و تحلیل شبکه‌های برق، بسیاری از مشکلات فوق کمتر و حتی کاملا حذف شده‌اند. لازم به ذکر است که نرم‌افزارهای تحلیلی برای مطالعه‌ی حالت‌های مختلف در مدار و شبکه‌های برق طراحی شده و  برای ترسیم نقشه‌های مسیر جریان، ترمینال و … به کار نمی‌روند.

با این امکانات، دیگر بهانه‌ای برای ترسیم، اصلاح، پرینت و نگه‌داری نقشه‌های الکتریکی با استانداردهای بین‌المللی وجود ندارد. در تصویر زیر دیاگرام مدار فرمان با استاندارد JIC را مشاهده می کنید.

با نصب یک نرم‌افزار مناسب می‌توان علائم الکتریکی را بر اساس استانداردهای روز دنیا در کنار هم قرار داده و آن‌ها را به صورت هوشمند سیم‌بندی کرد. سیم‌بندی هوشمند در این نرم‌افزارها شامل درج شماره سیم، اتصال خودکار سیم به قطعات، رنگ‌بندی و … می‌شود. در صورتی که اطلاعات مربوط به سیمبل‌ها به درستی در نرم‌افزار وارد شوند، در انتها علاوه بر ترسیم یک نقشه‌ی استاندارد می‌توان گزارش‌های بدون نقصی مانند لیست قطعات، اطلاعات ترمینال‌ها، ابعاد تابلو، هزینه‌ی تمام شده و … را تهیه کرد.

از نرم‌افزارهای مطرح در زمینه‌ی ترسیم دیاگرام‌های الکتریکی می‌توان AutoCad Eelectircal و ePlan را نام برد. فراگیری این نرم‌افزارها یکی از موارد متمایز کننده در صنعت برق محسوب شده و می‌تواند امتیازهای خوبی برای شما در پی داشته باشد.

AutoCad Electrical:

AutoCad یکی از قوی‌ترین نرم‌افزارها در زمینه‌ی ترسیم نقشه‌های دو و سه بعدی از شرکت Autodesk بوده و در شاخه‌های بسیاری از جمله مکانیک، ساختمان و … استفاده می‌شود.
این شرکت با اضافه کردن قابلیت‌های هوشمند ترسیم و مدیریت دیاگرام‌های برق به نرم‌افزار اصلی خود، ورژنی دیگری را تحت عنوان AutoCad Electrical ابداع نموده است. با استفاده از این نرم‌افزار علاوه بر دسترسی به تمام قابلیت‌های AutoCad در ترسیم نقشه‌های فنی، می‌توان دیاگرام‌های الکتریکی را به صورت استاندارد طراحی و ترسیم کرد.

با استفاده از اتوکد الکتریکال می‌توان دیاگرام‌های الکتریکی و غیر الکتریکی از جمله نقشه‌های تک خطی، مسیر جریان، جانمایی، ترمینال، هیدرولیک، پنوماتیک و … را با استانداردهای بین‌المللی مانند از جمله IEC،  JIC و IEEE ترسیم نموده و آن‌ها را در قالب یک فایل یا یک پروژه مدیریت کرد.

نکته‌ی اصلی در هنگام نصب این نرم‌افزار انتخاب بانک‌های اطلاعاتی و استاندارد پیش فرض است. این بانک‌ها مربوط به اطلاعات تجهیزات مانند ابعاد، برند، قابلیت‌ها، کاتالوگ و … می‌باشد. در صورتی که نرم‌افزار را بدون تغییر در تنظیمات نصب کنید، بانک‌های اطلاعاتی نصب شده محدود و استاندارد پیش فرض در ارائه‌ی سیمبل‌ها، مشخصات سیم‌ها و … JIC می‌باشد. البته بعد از نصب می‌توان بانک‌های اطلاعاتی را اضافه کرده و پیش فرض استاندارد را به IEC تغییر داد اما این کار زمان بر بوده و ممکن است در کار نرم‌افزار اختلال ایجاد کند.

با وارد شدن به این نرم‌افزار می‌توانید از ریبون‌های مختلف و طبقه بندی شده برای ترسیم‌های عادی، ایجاد و مدیریت پروژه، ترسیم دیاگرام الکتریکی، ترسیم شمای ظاهری تابلو برق، تهیه‌ی گزارش‌ها، ترسیم‌های الکترومکانیک و … استفاده کنید.

از قابلیت‌های جدید این نرم‌افزار می‌توان به اشتراک A360 اشاره کرد. این اشتراک رایگان به شما کمک می‌کند تا نقشه‌ها و اسناد مربوط به آن‌ها را در فضای ابری بارگذاری کرده و با همکاران خود به صورت تیمی روی آن‌ها کار کنید.

 ePlan:

این نرم‌افزار توسط شرکت ریتال آلمان پایه گذاری شده و یکی از قدرتمندترین سیستم‌ها در زمینه‌ی طراحی سه‌بعدی تابلو برق، طراحی دیاگرام‌های الکتریکی، ابزار دقیق و صنایع مرتبط مانند هیدرولیک و پنوماتیک می‌باشد. شرکت Parent organization: Rittal در زمینه‌ی تولید تجهیزات الکتریکی فعالیت می‌کند. لازم به ذکر است که برای ترسیم‌های سه بعدی تابلو برق از نرم افزار ePlan Pro Panel استفاده می‌شود.

با استفاده از نرم‌افزار ای‌پلن می‌توان علائم و سیمبل‌های استاندارد را در کنار هم قرار داده و به صورت هوشمند سیم‌بندی کرد. همانند اتوکد، این سیستم در پایان می‌تواند خروجی‌های مفیدی مانند لیست تجهیزات استفاده شده، مشخصات ترمینال‌ها   و … را در اختیار شما قرار دهد.

این قابلیت ضمن طراحی و ترسیم یک مدار استاندارد، زمان‌های بعدی جهت تهیه‌ی لیست قطعات، تخمین هزینه، زمان مونتاژ، ابعاد تابلو و … را کاهش می‌دهد. علاوه بر قابلیت‌های منحصر به فرد در طراحی دیاگرام‌ها، نرم‌افزار ای‌پلن به خوبی می‌تواند با نرم‌افزارهای ترسیم و برنامه نویسی دیگر مانند اتوکد، Simatic Manager و … ارتباط دو طرفه داشته باشد. در تصویر زیر پنل طراحی شده در نرم افزار ePlan Pro Panel را مشاهده می کنید.

دوره ی تصویری تجهیزات کنترل و فرمان