کلید چنج آور موتوردار

برای رفع اشکال کلیدهای چنج آور گردان و قدرت دستی و استفاده از آن ها در مدارهای خودکار، می توان از یک موتور کوچک در کلید استفاده کرد. این موتور با یک گیربکس به مکانیزم فرمان وصل شده و می تواند وضعیت پلاتین های کلید را از راه دور تغییر دهد. علاوه بر سیستم موتوری، می توان وضعیت کلید را به صورت دستی و توسط اهرم یا هندل نیز تغییر داد. قابل ذکر است که هرگونه تغییر در وضعیت پلاتین های این کلید نیاز به مدار فرمان خارجی دارد. به عنوان مثال فرمان قطع و وصل می تواند از طریق برد دیزل ژنراتور، رله های چنج آور و یا مدارهای سفارشی تامین شود. در تصویر زیر یک نمونه کلید چنج آور موتوردار (motorized changeover switch) را مشاهده می کنید.

چنج آور، changeover

تعدادی از مهم ترین مزیت های این کلید عبارتند از:

  • قابلیت عملکرد به صورت دستی و کنترل از راه دور
  • قابلیت اتصال به رله های چنج آور و انواع مدار الکتریکی جهت ساخت چنج آور خودکار
  • قابلیت قفل مکانیزم از محل برای جلوگیری از عدم عملکرد دستی و کنترل از راه دور
  • لوازم جانبی و تکمیلی گسترده مانند انواع هندل، پلاتین های کمکی و …

دیاگرام:

در تصویر زیر دیاگرام یک کلید چنج آور موتور دار را مشاهده می کنید. طبق تصویر، ورودی اصلی از یک دستگاه ترانسفورماتور و ورودی اضطراری از یک دستگاه ژنراتور تامین شده است. کلید دارای مکانیزم موتوری بوده و می تواند به صورت دستی و فرمان از راه دور کنترل شود. بین هر دو مکانیزم اینترلاک مکانیکی قرار گرفته و خروجی در نهایت به بار متصل شده است. در تصویر مشخص شده که کلید برای کنترل و تغییر وضعیت به یک مدار فرمان خارجی نیاز دارد.

کلید چنج آور موتوردار

روش سیم بندی:

پس انطباق مشخصات الکتریکی کلید با نوع و میزان بار موجود، سیم بندی را آغاز می کنیم. در کلیدهای موتور دار، سیم بندی به دو بخش فرمان و قدرت تقسیم می شود. از نظر مدار قدرت، اتصالات این کلید با کلیدهای چنج آور دستی تفاوتی ندارد.  به علت عدم وجود سیستم کنترل داخلی در این کلید، باید از مدار سفارشی، بردهای کنترل دیزل ژنراتور و یا رله های چنج آور برای قطع و وصل استفاده کرد. نوع مدار فرمان و اتصالات آن با توجه به برند و نوع کلید متفاوت بوده و نمی توان یک روش کلی برای آن ها در نظر گرفت.

در تصویر زیر نقشه ی سیم بندی یک کلید موتور دار را مشاهده می کنید. این کلید دارای دو ورودی چهار پل برای جابجایی بار بین دو منبع چهار سیمه (سه فاز و نول) می باشد. با توجه به قسمت بالای نقشه، دو منبع چهار سیمه به ورودی های قدرت کلید، و در نهایت قسمت مشترک به بار متصل شده است.

سیم بندی چنج آور

برای مدار کنترل از ترمینال هایی استفاده شده است که نقش هرکدام عبارت است از:

  • ترمینال های ۱۰۱ و ۱۰۲ جهت تغذیه ی کلید. به علت عدم وجود دو منبع تغذیه برای برق شهر و اضطراری، بهتر است از UPS استفاده شود.
  • ترمینال ۳۱۳ برای مشخص کردن نوع فرمان توسط ارسال پالس و یا یک فرمان دائم می باشد.
  • در صورت وصل ترمینال ۳۱۷ به ترمینال ۳۱۴، کلید در حالت دو قرار می گیرد.
  • در صورت وصل ترمینال ۳۱۷ به ترمینال ۳۱۵، کلید در حالت یک قرار می گیرد.
  • در صورت وصل ترمینال ۳۱۷ به ترمینال ۳۱۶، کلید در حالت قطع قرار می گیرد.
  • پلاتین مشخص شده با لیبل S یک پلاتین کمکی بوده که در وضعیت منبع اصلی یا یک تغییر می کند.
  • پلاتین مشخص شده با لیبل T یک پلاتین کمکی بوده که در وضعیت منبع اضطراری یا دو تغییر می کند.

تست و تنظیمات:

این کلید المان تنظیمی نداشته ولی قبل از بهره برداری نیاز به تست دارد. تست های این کلید را می توان به دو گروه تست در بی برقی و تست در برق داری تقسیم کرد. برای انجام تست های نهایی این مراحل را انجام دهید:

  • از نصب صحیح و عمکلرد مکانیکی، اینترلاک ها و … کلید اطمینان حاصل کنید.
  • با توجه به رنگ سیم ها، رنگ شینه ها، لیبل ها و کمک گرفتن از اهم متر، صحت مدار خود را کنترل کنید.
  • در قدرت های بالا و با استفاده از میگر، قدرت عایقی سیم ها و مقاومت پلاتین ها را کنترل کنید.
  • قسمت کنترل کلید را روی حالت دستی و سپس مدار قدرت را توسط هندل در حالت قطع قرار دهید.
  • با بازدید شرایط مدار، کلید را روی حالت منبع اصلی قرار داده و نتیجه را کنترل کنید. در صورتی که کلید جزئی از یک تابلو برق و یا مدار جدید می باشد، تست در شرایط برق دار فقط باید در صورتی انجام شود که کل کار تمام شده و هیچ کس روی آن مشغول به کار نباشد.
  • پس از کنترل وضعیت نرمال، کلید را در حالت منبع اضطراری قرار دهید.
  • مجددا کلید را در حالت صفر قرار دهید.

تست مکانیزم موتوری می تواند از طریق برد کنترل دیزل ژنراتور، رله ی چنج آور و یا مدار سفارشی انجام شود. قبل از قرار دادن کلید در حالت خودکار، از عدم کار افراد در قسمت های دیگر مطمئن شوید. در ادامه:

  • با وصل منبع اصلی کلید باید از حالت قطع به حالت یک تغییر کند.
  • با قطع منبع اصلی و با توجه به تنظیمات برد یا رله ی چنج آور، کلید باید در وضعیت صفر قرار گرفته و بعد به حالت منبع اضطراری سوئیچ شود.
  • با وصل مجدد منبع اصلی و با توجه به تنظیمات برد یا رله ی چنج آور، کلید باید در وضعیت صفر قرار گرفته و بعد به حالت منبع اصلی سوئیچ شود.

کار با تجهیز:

این کلید را می توان با دو روش دستی و کنترل از راه  مورد استفاده قرار داد. در حالت کنترل از راه دور نیازی به حضور بهره بردار در محل نصب کلید نمی باشد. برای استفاده از کلید در حالت دستی این نکات را مد نظر داشته باشید.

  • به علت وجود سیستم کنترل از راه دور، قبل از هر گونه کاری باید وضعیت کلید را روی حالت دستی قرار دهید. با این کار کلیه ی سیستم های ارتباطی غیر فعال می شوند.
  • برای تغییر وضعیت کلید از هندل تعبیه شده روی کلید استفاده کنید.
  • برای کار در تاسیسات همواره کلید را قطع کرده و از سیستم های قفل و نشانه گذاری استفاده کنید.
  • پس از پایان کار و با اطلاع افراد دیگر، کلید را در حالت ریموت قرار دهید.
دوره ی تصویری کلیدهای فشار ضعیف